*ជប៉ុន ស្វាគមន៍ការដោះលែងលោក កឹម សុខា, ជប៉ុននឹងបន្តផ្តល់ការគាំទ្រយ៉ាងមុតមាំសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជា*នាយឧត្តមសេនីយ៍ ស ថេត ជួបសំណេះសំណាលសួរសុខទុក្ខ និងនាំយកសម្ភារៈបម្រើឱ្យកិច្ចការជំនាញ ប្រគល់ជូនស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តមណ្ឌលគិរី*នាយឧត្ដមសេនីយ៍ សៅ សុខា អញ្ជើញបើកការដ្ឋានសាងសង់ បញ្ជាការដ្ឋានកងរាជអាវុធហត្ថខេត្តកំពង់ស្ពឺថ្មី ដែលគ្រោងនឹងចំណាយថវិកាសរុប៤លានដុល្លារ*លោកជំទាវបណ្ឌិត ពេជ ចន្ទមុន្នី ហ៊ុនម៉ាណែត៖ សេចក្តីសុខ និងស្នាមញញឹមរបស់កុមារកម្ពុជា មិនស្ថិតនៅលើទំហំទឹកប្រាក់ធំដុំនោះទេ ប៉ុន្តែវាស្តែងចេញពីការចូលរួមរបស់សប្បុរសជនគ្រប់រូប*សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ផ្ញើសារអបអរសាទរ ជូនប្រធានរដ្ឋសភាអាស៊ែបៃហ្សង់ ក្នុងឱកាសខួបអនុស្សាវរីយ៍ លើកទី១០៨ នៃបុណ្យឯករាជ្យជាតិអាស៊ែបៃហ្សង់*អ្នកសារព័ត៌មានទាំងអស់ដែលមានបំណងស្នើសុំបណ្ណអ្នកសារព័ត៌មាន អាចស្នើសុំ តាមរយៈកម្មវិធីទូរស័ព្ទដៃឆ្លាតវៃក្រសួងព័ត៌មាន (APP MoINFO)*សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ រដ្ឋមិនយកពន្ធនាំចេញកង់ឡាន ដែលផលិតនៅកម្ពុជានោះទេ*សម្ដេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ បញ្ហាមជ្ឈឹមបូព៌ា ប្រទេសជាច្រើនបានដំឡើងថ្លៃភ្លើង ប៉ុន្ដែកម្ពុជាមិនដំឡើងឡើយ *សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ ពេលព្រែកជីកហ្វូណនតេជោសាងសង់រួចរាល់ នឹងកាន់តែសម្រួលដល់ការដឹកជញ្ជូន ដោយមិនឆ្លងកាត់ប្រទេសដទៃឡើយ *សម្ដេចបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ ទឹកដោះគោ មី ស្ករស នឹងកាត់បន្ថយការនាំចូល និងឈានទៅកាត់ផ្ដាច់ការនាំចូលតែម្ដង ដោយជំរុញឱ្យមានការផលិតក្នុងស្រុកជំនួស រួមជាមួយការលើកទឹកចិត្តជាច្រើន *សម្ដេចបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ ឲ្យតែគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា នៅបន្ដកាន់អំណាច គឺមិនយកពន្ធលើដីកសិកម្មនោះឡើយ *ក្រុមហ៊ុនមកពីកូរ៉េខាងត្បូង ចង់វិនិយោគលើវិស័យកសិកម្មកម្ពុជា ពិសេសស្វាយចន្ទី *ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍អាស៊ាន (AOT) ចុះពិនិត្យ និងផ្ទៀងផ្ទាត់អំពីស្ថានភាពព្រំដែននៅតំបន់បឹងត្រកួន ស្ថិតក្នុងឃុំគោករមៀត ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ *កំណើនមន្ដ្រីរាជការស៊ីវិលជាស្រ្តីកើនដល់៤៣ភាគរយ ខណៈការចូលរួមក្នុងតំណែងដឹកនាំ និងវិស័យមួយចំនួននៅមានកម្រិត*រដ្ឋមន្រ្ដីក្រសួងព័ត៌មាន អំពាវនាវអ្នកសារព័ត៌មានប្រើប្រាស់ស្លាបប៉ាកកា ផ្សព្វផ្សាយ និងវិធីសាស្ត្រទប់ស្កាត់អំពើជួញដូរមនុស្ស ឱ្យបានទូលំទូលាយដល់ពលរដ្ឋកុំឱ្យក្លាយជាជនរងគ្រោះ*ឯកអគ្គរដ្ឋទូតបញ្ចប់អាណត្តិហុងគ្រី៖ កម្ពុជា គឺជាដៃគូដ៏ជិតស្និទ្ធរបស់ហុងគ្រី*ច្បាប់ «កាតព្វកិច្ចយោធា»៖ អ្នកគេចវេសត្រូវជាប់ពន្ធនាគារពី ៦ខែ ទៅ២ឆ្នាំ (ប្រទេសមានសន្ដិភាព) និងពី ២ឆ្នាំ ទៅ៥ឆ្នាំ (ប្រទេសមានសង្គ្រាម) *បច្ចុប្បន្នភាពគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ នៅកំពង់ឆ្នាំង និងស្វាយរៀង៖ ក្រសួងការងារថា អ្នកសះស្បើយត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញ ៥២នាក់ ខណៈដែលឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី និងថ្នាក់ដឹកនាំបន្តចុះពិនិត្យផ្ទាល់ដល់មន្ទីរពេទ្យ*សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន៖ កម្ពុជា និងហុងគ្រី ទោះបីឆ្ងាយគ្នា តែភាពជិតស្និទ្ធ និងបេះដូងនៃការភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងនៅតែរឹងមាំ *អង្គភាពព័ត៌មាន និងប្រតិកម្មរហ័ស បញ្ចេញផ្សាយវីដេអូក្រោមចំណងជើងថា «គោលជំហរដ៏ម៉ឺងម៉ាត់របស់ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងការការពារអធិបតេយ្យ និងបូរណភាពទឹកដី» 

រឿងបើកច្រកព្រំដែន, សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន៖ តាំងពីថៃ បិទព្រំដែនជាឯកតោភាគី កម្ពុជាមិនដែលសុំបើក បើថៃបិទ១០០ឆ្នាំទៀត ក៏ខ្មែរមិនងាប់ដែរ

(ភ្នំពេញ)៖ សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា បានបញ្ជាក់ថា តាំងពីប្រទេសថៃ បានបិទព្រំដែនដោយឯកតោភាគី រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មិនដែលសុំបើកច្រកព្រំដែនម្តងណាឡើយ ហើយប្រសិនបើប្រទេសថៃ បិទព្រំដែន ១០០ឆ្នាំទៀត ក៏ខ្មែរមិនងាប់ដែរ។ សូមបញ្ជាក់ថាកម្ពុជា មិនទៅធ្វើថោកសុំអង្វរឱ្យថៃ បើកច្រកព្រំដែនជាដាច់ខាត ដូច្នេះ សូមបញ្ជូនសារនេះដល់មេដឹកនាំថៃ ទាំងស៉ីវិល និងកងទ័ពឱ្យបានដឹងច្បាស់ពីជំហររបស់កម្ពុជា។

 

ការបញ្ជាក់ជាថ្មីធ្ងន់ៗបែបនេះ រស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមានសេចក្តីថ្លែងការណ៍ថ្មីៗពីមន្ត្រីថៃ រួមទាំងនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ ដែលតែងតែលើកឡើងនៃការបើកច្រកព្រំដែនឡើងវិញ។ មន្ត្រីថៃមួយចំនួនថែមទាំងបានបំផ្លើសថា កម្ពុជាបានស្នើសុំបើកព្រំដែន។ ជាពិសេស រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិថៃ បានប្រកាសថា ក្នុងមួយជីវិតនេះមិនចរចាដាច់ខាតលើរឿងបើកព្រំដែន។

 

ការបញ្ជាក់បែនេះរបស់សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានធ្វើនៅព្រឹកថ្ងៃទី១៧ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥នេះ ក្នុងឱកាសដែលសម្តេចបានអញ្ជើញជាព្រះរាជតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ព្រះករុណា ព្រះបាទសម្ដេច ព្រះបរមនាថ នរោត្ដម សីហមុនី ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ជាទីគោរពសក្ការៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត ក្នុងពិធីបើកអនុសំវច្ឆរមហាសន្និបាតមន្ដ្រីសង្ឃទូទាំងប្រទេស លើកទី៣៣។ ពិធីនេះត្រូវបានរៀបចំធ្វើឡើងនៅវិទ្យាស្ថានជាតិអប់រំ។

 

សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានគូសបញ្ជាក់ថា៖ «តាំងពីថៃ បិទព្រំដែនមក កម្ពុជា មិនដែលសុំថៃ ទៅបើកនោះទេ ហើយបើសិនជាថៃ បិទ១០០ឆ្នាំទៀត ក៏ខ្មែរមិនងាប់ដែរ។ ដល់ចុងក្រោយនេះនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ និយាយមិនតិចជាង២ដងទេ មិនបើកច្រក អ្នកនាំពាក្យកងទ័ពចេញមកនិយាយច្រើនដង»។

 

សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានសង្កត់ធ្ងន់ៗថា សម្ដេចប្រឆាំងដាច់ខាតចំពោះសំណើគ្រប់ទម្រង់ទាំងអស់របស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដែលស្នើបើកព្រំដែនជាមួយប្រទេសថៃ, ពីព្រោះគេអ្នកបិទយើងកុំទៅសុំគេបើក កុំទៅធ្វើថោកជាមួយភាគីថៃឱ្យសោះ។ ពីព្រោះរឿងបិទព្រំដែនជាឯកតោភាគី ដែលធ្វើឡើងដោយភាគីថៃ គឺប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរទូទាំងប្រទេសបានដឹងលឺគ្រប់ៗគ្នា។

 

ត្រង់ចំណុចនេះ ត្រូវសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានគូសបាញ្ជាក់ថា៖ «គេអ្នកបិទ កូនសោនៅលើដៃថៃ ហេតុអីយើង ត្រូវទៅអង្វរសុំគេ សូមជូនសារទៅថ្នាក់ដឹកនាំថៃ មិនថាស៉ីវិល មិនថាកងទ័ពទេ។ កម្ពុជា មិនធ្វើថោកទៅសុំឱ្យថៃ បើកច្រកព្រំដែនទេ»។

 

សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានបញ្ជាក់ជាថ្មីប្រឆាំងដាច់ខាតចំពោះរាល់សំណើរណាមួយរបស់ភាគីកម្ពុជា ដែលស្នើដើម្បីបើកព្រំដែនគោកកម្ពុជា-ថៃឡើងវិញ ដោយសង្កក់ធ្ងន់ថា កូនសោនៅក្នុងដៃថៃ ព្រោះថៃជាអ្នកបិទវាមុនគេ ដូច្នេះត្រូវទទួលខុសត្រូវចំពោះការបើកព្រំដែនឡើងវិញ។

 

ទន្ទឹមនេះ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានបន្ថែមថា កម្ពុជាត្រូវពង្រឹងសមត្ថភាពនៃការផលិតទំនិញ សម្រាប់ផ្តត់ផ្គង់ ហើយត្រូវរកទីផ្សារផ្សេងផ្គត់ផ្គង់ជំនួសឱ្យទំនិញថៃ។

 

យ៉ាងណាមិញ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ក៏បានក្រើនរំលឹកដល់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា កុំធ្វើជ្រុលហួសរហូតដល់អ្នកវិនិយោគថៃ ផលិតទំនិញនៅកម្ពុជា មិនព្រមទិញដែរ។ ជ្រុលក្នុងន័យនេះ បើសិនជាអ្នកវិនិយោគថៃ មកផលិតនៅកម្ពុជាចាត់ទុកជាទំនិញរបស់កម្ពុជា។ ជាក់ស្តែង មានក្រុមហ៊ុន CP ដែលបានផលិតទំនិញនៅកម្ពុជា ដូច្នេះ សូមកុំដើរជ្រុួលហួសឱ្យសោះ។

 

គួរឱ្យដឹងថា បើយោងតាមតួរលេខក្រៅផ្លូវការ ទំហំពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសកម្ពុជា និងថៃ មានជាង ១០ពាន់លានដុល្លារ ប៉ុន្តែ ទំហំពាណិជ្ជកម្មដែលកត់ត្រាដោយជើងលេខគយកម្ពុជាឆ្នាំ២០២៤ មានជាង ៦ពាន់លានដុល្លារ។ ក្នុងនោះកម្ពុជានាំចេញទៅថៃ ១,១០០លានដុល្លារ រីឯថៃនាំមកកម្ពុជា ៥,៤០០លានដុល្លារ ដូច្នេះ ប្រទេសថៃមានអធិរាជពាណិជ្ជកម្ម ជាង ៤ពាន់លានដុល្លារ។

 

សូមជម្រាបថា ថៃបានប្រកាសបិទព្រំដែនគោក ជាឯកតោភាគី ជាមួយកម្ពុជា ចាប់ពីថ្ងៃទី៧ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ ក្រោយមករាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានប្រកាសបិទច្រកព្រំដែនវិញជាការឆ្លើយតប៕