*ឯកឧត្តម នេត្រ ភក្ត្រា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មាន និងជាតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានគូសបញ្ជាក់ថា កម្ពុជា និងសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតប្រជាធិបតេយ្យកូរ៉េ នៅតែបន្តរក្សាទំនាក់ទំនងមិត្តភាពយ៉ាងរឹងមាំ ព្រមទាំងប្តេជ្ញាជំរុញបន្ថែមកិច្ចសហ*រដ្ឋបាលខណ្ឌប្ញស្សីកែវ÷នាថ្ងៃអង្គារ ទី០៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២៦  លោក ជិន ប៊ុនធឿន អភិបាលខណ្ឌឫស្សីកែវ ព្រមទាំង គណៈអភិបាលខណ្ឌ លោកអធិការខណ្ឌ ការិយាល័យពាក់ព័ន្ធ ចៅសង្កាត់ទាំង៧ សមាជិកក្រុមប្រឹក្សា ស្មៀន មេប៉ុស្តិ៍ទាំង៧ បានចូលរួមតាមប្រព័ន្ធអនឡាញក្នុងពិធីបិទសន្និបាតបូកសរុបសមិទ្ធផលការងាររបស់ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ អាណត្តិទី៥ ក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ឯកឧត្តមអភិសន្តិបណ្ឌិត ស សុខា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ៕*លោក ហ៊ុន ម៉ានី ចាត់ទុកបាឋកថាជាស៊េរី «កេរដំណែលរស់៖ គុណតម្លៃ ៧មករា» ជាវេទិកាភ្ជាប់នូវគុណតម្លៃអន្តរជំនាន់ តាមរយៈការចែករំលែកចំណេះដឹង និងបទពិសោធន៍របស់ថ្នាក់ដឹកនាំជំនាន់មុន ដល់កម្លាំងបន្តវេន*សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោកជំទាវបណ្ឌិតអញ្ជើញដើរកម្សាន្តនៅផ្សាររាត្រីមាត់ទន្លេ ធ្វើឲ្យមហាជនភ្ញាក់ផ្អើល និងចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំង*ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ទៀ សីហា បំពេញទស្សនកិច្ចនៅមូលដ្ឋានទ័ពជើងទឹក HMAS Kuttabul របស់អូស្ត្រាលី*ក្រសួងមហាផ្ទៃ រៀបចំសន្និបាតបូកសរុបសមិទ្ធផលការងារក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់ អាណត្តិទី៥ បង្ហាញសមិទ្ធផលនៃកំណែទម្រង់វិមជ្ឈការ និងវិសហមជ្ឈការ*សម្តេចបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោកជំទាវបណ្ឌិត ពេជ ចន្ទមុន្នី ឧបត្ថម្ភថវិកា ៤០លានរៀល ជូនគ្រួសារសពវីរកងទ័ពដែលបានពលី នៅស្រុកតាវែង ខេត្តរតនគិរី*សម្តេចបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោកជំទាវបណ្ឌិត ពេជ ចន្ទមុន្នី ឧបត្ថម្ភថវិកា ៤០លានរៀល ជូនគ្រួសារសពវីរកងទ័ពដែលបានពលី នៅស្រុកតាវែង ខេត្តរតនគិរី*សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ចង់បានចៅទី២៤ ជាចៅស្រី ដើម្បីបានចៅប្រុស និងស្រីស្មើគ្នា (១២ប្រុស ១២ស្រី) *ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ានី៖ «បណ្តាញអគ្គលេខាធិការ» គឺជាជំហានយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់ ក្នុងការពន្លឿនការកែទម្រង់រដ្ឋបាលសាធារណៈនៅកម្ពុជា*សម្តេច ម៉ែន សំអន អញ្ជើញជួបសំណេះសំណាលប្រជាពលរដ្ឋភៀសសឹក នៅភូមិរង់ចាំ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ*ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ស សុខា ណែនាំឱ្យកងកម្លាំងនគរបាល ត្រូវធ្វើជាគំរូក្នុងការគោរព អនុវត្តច្បាប់ ដោយការអនុវត្តវិន័យ ត្រូវចាប់ផ្តើមពីមន្ត្រីនគរបាលជាមុនសិន មុននឹងចុះអនុវត្តចំពោះប្រជាពលរដ្ឋ*ក្នុងអាណត្តិសម្ដេចធិបតី៖ សហគ្រាស ក្រុមហ៊ុន រោងចក្រជិត ១០០ ទទួលបានពានរង្វាន់ «សហគ្រាសមួយជាសហគមន៍សុខសាន្តមួយ» ដែលជាគន្លឹះក្នុងការកសាងភាពសុខដុម និងផលិតភាពខ្ពស់ *លោក ប៉ែន បូណា៖ ពួកយើងត្រូវដើរតួជាមគ្គុទេសក៍(Guide) ដ៏ពូកែដើម្បីបង្ហាញសមិទ្ធផលរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ឱ្យដិតក្នុងអារម្មណ៍ប្រជាពលរដ្ឋជានិច្*ប្រធានក្លឹបអ្នកកាសែតកម្ពុជា៖ មជ្ឈមណ្ឌល អ.វ.ត.ក ជាធនធានសំខាន់សម្រាប់ស្វែងយល់ពីប្រវត្តិសាស្ត្រ និងសំណុំរឿងខ្មែរក្រហម*ឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី ស សុខា បន្ថយសក្តិនគរបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ម្នាក់ ពាក់ព័ន្ធករណីកាក់ឡានដឹកចិនចង់ត្រួតពិនិត្យលិខិតឆ្លងដែន និងចង់សម្រួលរឿង Scams*ហេតុអ្វីទីក្រុងទាំង៨ រួមទាំងរាជធានីភ្នំពេញ ទទួលបានពានរង្វាន់ ពីអង្គការសុខភាពពិភពលោកប្រចាំឆ្នាំ២០២៦ លើការកើនកម្ពស់សុខុមាលភាពទីក្រុង?*ប្រធានាធិបតីមីយ៉ាន់ម៉ា ទស្សនកិច្ចនៅកម្ពុជាសប្តាហ៍ក្រោយ*ក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ កុមារជាង១០ម៉ឺននាក់ ត្រូវបានមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ផា ពិនិត្យ និងព្យាបាលឥតគិតថ្លៃ*ក្រសួងការពារជាតិ ច្រានចោលការអះអាងមិនពិត និងគ្មានមូលដ្ឋានរបស់នាយកមជ្ឈមណ្ឌលព័ត៌មានរួមរបស់ថៃ ដែលចោទប្រកាន់ថា កម្ពុជាជាអ្នកបើកការបាញ់ប្រហារមុន 

រដ្ឋមន្ត្រី នេត្រ ភក្ត្រា៖ ថៃមិនអាចលាងខ្លួនដោយចោទអ្នកដទៃបានទេ! សូមបញ្ឈប់ការប្រើប្រាស់បញ្ហា Online Scams ជាលេសដើម្បីបិទបាំងសកម្មភាពឈ្លានពានប្រដាប់អាវុធរបស់យោធាថៃ មកលើទឹកដីកម្ពុជា

(ភ្នំពេញ)៖ លោក នេត្រ ភក្ត្រា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មាន បានបញ្ជាក់ថា ការបដិសេធរបស់មជ្ឈមណ្ឌលព័ត៌មានរួមថៃ (JIC) ថា ថៃមិនបានប្រើបញ្ហាឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា (online scams) ជាលេសសម្រាប់សកម្មភាពយោធា ឬការកាន់កាប់ទឹកដីកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់ មិនអាចលុបបំបាត់អង្គហេតុដែលបានកើតឡើងនៅលើដីបានឡើយ។ ការពិតមិនត្រូវវាស់តាមពាក្យបដិសេធនោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវវាស់តាមអ្វីដែលបាននិយាយ អ្វីដែលបានធ្វើ និងលទ្ធផលដែលបានកើតឡើងក្រោយការប្រើប្រាស់កម្លាំងយោធារបស់ថៃ។

 

សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានលើកឡើងយ៉ាងច្បាស់នៅក្នុងពិធីបើសន្និសីទអន្តរជាតិប្រធានសភានៃអន្តរភាលើកទី២ នៅថ្ងៃទី២៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ ថា ថៃបានប្រើប្រាស់បញ្ហា online scams ជាលេសសម្រាប់ការឈ្លានពាន និងកាន់កាប់ផ្នែកខ្លះនៃទឹកដីកម្ពុជា។ សម្តេចបានព្រមានថា ការយកបទល្មើសឆ្លងដែនដូចជា online scams មកធ្វើជាលេសសម្រាប់ការកាន់កាប់ទឹកដីរបស់ប្រទេសដទៃដោយខុសច្បាប់ គឺជាទម្រង់មួយនៃ «សង្គ្រាមទំនើប»។

 

យោធាថៃ បានវាយប្រហារដោយការទម្លាក់គ្រាប់បែកមកលើសំណងស៊ីវិលនៅតំបន់អូរស្មាច់ និងច្រកជាំ ក្នុងខេត្តឧត្តរមានជ័យ និងតំបន់ថ្មដានៅខេត្តពោធិ៍សាត់ដោយចោទថាជាតំបន់យោធា ប៉ុន្តែធាតុពិតគឺជាសំណង់ស៊ីវិលរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងអ្នកវិនិយោគទុនប៉ុណ្ណោះ។

 

សម្តេចតេជោ ក៏បានរំលេចពីគ្រោះថ្នាក់នៃ «យុទ្ធសាស្ត្រឈ្លានពានបែបហាន់ចំណិតសាច់ក្រក» (salami-slicing strategy) ដែលជាការផ្លាស់ប្តូរស្ថានភាពនៅលើដីបន្តិចម្តងៗ ដើម្បីបម្រើមហិច្ឆតាទឹកដី និងបង្កើត fait accompli មុននឹងព្យាយាមបម្លែងស្ថានភាពដែលបង្កើតដោយកម្លាំងនោះទៅជាអំណះអំណាងនយោបាយនៅពេលក្រោយ។

 

ជាមួយគ្នានេះ សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ក៏បានបង្ហាញទៅកាន់សហគមន៍អន្តរជាតិអំពីសកម្មភាពដែលកម្ពុជាចាត់ទុកថាជាការកាប់យកទឹកដីដោយខុសច្បាប់ រួមមានការបន្តវត្តមានកងទ័ព ការរាយលួសបន្លា ដាក់ទូកុងតឺន័រ ជីកលេណដ្ឋាន សាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងបង្កើតស្ថានភាពថ្មីនៅលើដី មុនការងារវាស់វែង និងខណ្ឌសីមាព្រំដែនត្រូវបានបញ្ចប់។

 

ដូច្នេះ បើថៃអះអាងថា online scams និងជម្លោះប្រដាប់អាវុធជារឿងពីរដាច់ដោយឡែកពីគ្នា មានសំណួរមួយដែលថៃត្រូវឆ្លើយ៖ បើ scam មិនមែនជាលេស ហេតុអ្វីបានជាទីតាំងដែលថៃអះអាងថាពាក់ព័ន្ធនឹង scam ត្រូវបានយកមកភ្ជាប់ជាមួយប្រតិបត្តិការយោធារបស់ថៃលើទឹកដីកម្ពុជាក្នុងអំឡុងជម្លោះ? ហើយហេតុអ្វីក្រោយការប្រើកម្លាំង លទ្ធផលបែរជាបន្តទៅជាការគ្រប់គ្រងដី អគារ ការរាយលួសបន្លា ដាក់ទូកុងតឺន័រ និងការបង្កើតស្ថានភាពថ្មីនៅលើដី?

 

បើគោលដៅគឺ online scams ហេតុអ្វីលទ្ធផលបែរជាក្លាយជាបញ្ហាទឹកដី? Online scams ជាឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែនដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ ហើយកម្ពុជាមិនបានបដិសេធបញ្ហានេះឡើយ។ កម្ពុជាបានខិតខំបន្តបង្ក្រាបបទល្មើសនេះយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់បំផុតហើយលទ្ធផលគឺទីតាំង ប្រព្រឹត្ត បទ ល្មើស ឆបោកតាមបច្ចេកវិទ្យាជាង ៧០០ ត្រូវ បាន បោសសម្អាត និងបន្តបង្ក្រាបបណ្តាញដែលនៅសេសសល់។ ឧក្រិដ្ឋកម្មត្រូវប្រយុទ្ធដោយការស៊ើបអង្កេត ការចាប់ខ្លួន ការបង្កកទ្រព្យសម្បត្តិ ការបត្យាប័ន ការសង្គ្រោះជនរងគ្រោះ និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ។

 

Online Scams មិនមែនជាអភ័យឯកសិទ្ធិដែលអនុញ្ញាតសម្រាប់ប្រើកម្លាំងយោធា។ វាមិនអាចផ្តល់សិទ្ធិឱ្យរដ្ឋមួយឆ្លងព្រំដែន ប្រើកម្លាំង ឬបង្កើតការគ្រប់គ្រងទឹកដីថ្មីលើរដ្ឋមួយទៀតបានឡើយ។ កាន់តែសំខាន់ ថៃមិនអាចបង្ហាញខ្លួនឯងដូចជាស្ថិតនៅក្រៅបញ្ហា cyber scams និងការជួញដូរមនុស្សក្នុងតំបន់ ហើយចង្អុលម្រាមដៃមកកម្ពុជាតែម្នាក់ឯងបានទេ។

 

ឯកសាររបស់អង្គការសហប្រជាជាតិបានបង្ហាញថា cyber scam operations និងការជួញដូរមនុស្សជាបញ្ហាឆ្លងដែនដែលពាក់ព័ន្ធនឹងប្រទេសជាច្រើននៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ឯកសាររបស់អ្នកជំនាញអង្គការសហប្រជាជាតិក៏បានកត់ត្រាថា cyber scam compounds ត្រូវបានរាយការណ៍នៅក្នុងប្រទេសជាច្រើនក្នុងតំបន់ ខណៈថៃក៏ត្រូវបានរាយការណ៍ថាកំពុងក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលកាន់តែសំខាន់មួយសម្រាប់ការជួញដូរមនុស្ស។

 

UNODC ក៏បានបង្ហាញពីតួនាទីរបស់ថៃនៅក្នុងប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីនៃឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន រួមទាំងការផ្លាស់ទីមនុស្ស សម្ភារៈ និងមូលនិធិរបស់បណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្ម។ អង្គហេតុទាំងនេះមិនមែនដើម្បីនិយាយថា ថៃជាអ្នកទទួលខុសត្រូវចំពោះ scam ទាំងអស់នោះទេ។ វាបង្ហាញចំណុចសាមញ្ញមួយថា៖ online scams គឺជាបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន មិនមែនជាបញ្ហារបស់កម្ពុជាតែម្នាក់ឯងឡើយ។

 

ដូច្នេះ មុននឹងយកបញ្ហា scam មកធ្វើជាឧបករណ៍ចោទប្រកាន់ប្រទេសជិតខាង ថៃគួរបង្ក្រាប និងលាងសម្អាតបញ្ហា scam និងការជួញដូរមនុស្សនៅក្នុងប្រព័ន្ធរបស់ខ្លួនឯងឱ្យបានជ្រះជាមុនសិន។ ការចង្អុលម្រាមដៃទៅអ្នកដទៃ មិនអាចលាងបញ្ហានៅក្នុងផ្ទះខ្លួនឯងឱ្យបាត់បានឡើយ។

 

កម្ពុជាមិនការពារ online scams ទេ។ កម្ពុជាការពារអធិបតេយ្យភាព បូរណភាពទឹកដី និងគោលការណ៍ដែលថា ខ្សែព្រំដែនមិនអាចកែប្រែដោយកម្លាំងបានឡើយ។

 

នេះហើយជាមូលហេតុដែលការព្រមានរបស់សម្តេចតេជោអំពី «យុទ្ធសាស្ត្រហាន់ចំណិតសាច់ក្រក» មានសារៈសំខាន់។ ការកាប់យកទឹកដីមិនចាំបាច់ធ្វើក្នុងពេលតែមួយនោះទេ។ វាអាចចាប់ផ្តើមពីការផ្លាស់ប្តូរស្ថានភាពបន្តិចម្តងៗ៖ ដាក់ទ័ព រាយលួសបន្លា ដាក់ទូកុងតឺន័រ ជីកលេណដ្ឋាន សាងសង់ផ្លូវ ហើយបន្ទាប់មកប្រើវត្តមានដែលបង្កើតឡើងដោយកម្លាំងនោះជាអំណះអំណាងសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងទឹកដី។

 

ប៉ុន្តែស្ថានភាពដែលបង្កើតឡើងដោយកម្លាំង មិនអាចជំនួសច្បាប់បានឡើយ។ លួសបន្លាមិនមែនជាខ្សែព្រំដែន។ ទូកុងតឺន័រមិនមែនជាបង្គោលព្រំដែន។ លេណដ្ឋានមិនមែនជាសន្ធិសញ្ញា។ វត្តមានកងទ័ពមិនមែនជាអធិបតេយ្យភាព។

 

នេះក៏ជាចំណុចដែលការលើកឡើងរបស់សម្តេចធិបតីមានទម្ងន់កាន់តែធ្ងន់៖ ការបង្កើតស្ថានភាពថ្មីនៅលើដីដោយឯកតោភាគី មិនអាចត្រូវបានយកមកបង្កើតសិទ្ធិថ្មីលើទឹកដី ខណៈការវាស់វែង និងខណ្ឌសីមាព្រំដែនមិនទាន់ត្រូវបានបញ្ចប់ឡើយ។ បើថៃពិតជាចង់បង្ហាញថា online scams មិនមែនជាលេសសម្រាប់ការឈ្លានពាន នោះពាក្យបដិសេធមិនគ្រប់គ្រាន់ទេ។

 

សូមបំបែក scam ចេញពីបញ្ហាព្រំដែន។ សូមដោះស្រាយឧក្រិដ្ឋកម្មដោយច្បាប់។ សូមបញ្ឈប់ការបង្កើត faits accomplis នៅលើដី។ ហើយសូមទុកឱ្យសន្ធិសញ្ញា ផែនទី ច្បាប់អន្តរជាតិ។